БРЕГАЛНИЧКИ ПОРТАЛ

ИДЕНТИТЕТ НА РЕГИОНОТ

Колумна на Јорданоски за Денешен.мк: Од „јазикот на мнозинската заедница“ до „достапниот јазик“, само не македонски!

HTML Image as link Имате потреба од нов веб сајт?
An image from Squarespace
Пренеси го гласот

Најновиот момент поврзан со оспорувањето на Акцскиот план за правата на малцинствата и заедниците што бил на македонски јазик е уште еден во низата обиди од страна на источниот сосед, кој трае во континуитет со различни амплитуди повеќе од еден век, дека македонскиот јазик не постои, а македонскиот народ е вештачка творба. И ова е главната линија по која се води бугарскиот политички наратив во однос на темата Македонија.

Но отфрлањето на Акцискиот план само затоа што бил на македонски јазик покажува дека источниот сосед веќе ја изгубил инвентивноста во „именувања“ на македонскиот јазик, за кој во периодот 2017 – 2024 година се користеа две варијанти: „дијалектна форма на бугарскиот јазик“ и „писмено регионална норма како дел од бугарскиот јазик“. Во 2025 година беше именуван како „модерен македонски јазик“, сакајќи да се даде некоја новоопределена временска рамка на создавање и постоење. Во одговорот на бугарското Министерство за надворешни работи на темата Акциски план во 2026 година, македонскиот јазик изникна како „достапен“. Ако се навратиме и во 2011 година и Извештајот од Европската комисија за напредокот на Република Македонија, ќе дојдеме до уште една интересна инвентивност во именување на македонскиот јазик. Во тој документ е употребена описната форма „јазикот на мнозинскиот народ во земјата“. Таа година, покрај владина реакција за ваквото именување на македонскиот јазик, следеа уште неколку инситуционални реакции, како од Институтот за македонски јазик „Крсте Мисирков“ и од Управата за заштита на културното наследство.

Македонскиот јазик е дел од Општословенскиот лингвистички атлас, проект започнат на Четвртиот меѓународен конгрес на славистите 1958 година. Потребата од изработка на ваков лингвистички атлас прв пат се споменува далечната 1929 година на Првиот меѓународен конгрес на славистите одржан во Прага. Општословенскиот лингвистички атлас претставува еден од наголемите лингвистички проекти во светот воопшто во кој се вклучни јазични специјалисти од разни области. Корпусот на податоци во Атласот се црпи преку 3454 прашања со мрежа на пунктови од 850 села од сите словенски земји. Комисијата за дијалектни атласи при Меѓународниот комитет на славистите во текот на својата долгогодишна работа отсекогаш ги третирал српскиот, бугарскиот и македонскиот јазик како „одделни колца во јужнословенската група“. Македонското учество во овој проект е преку Македонската акедемија на науките и уметностите.

HTML Image as link НЕТКРИЕНО БОГАТСТВО ОД ТРАДИЦИЈА, ПРИРОДА, ИСТОРИЈА...
An image from Squarespace

Македонската влада 2008-та ја прогласува за Година на македонскиот јазик, во чии рамки се објавува Македонскиот дијалектен атлас – пролегомена, во издание на Институтот за македонски јазик, а во 2020 година Македонската академија на науките и уметностите објавува и Лингвистики атлас на македонските дијалекти. И во двете изданија се следат принципите на работа воспоставени во Општословенскиот лингвистички атлас, каде што македонскот јазик се третира како одделен, односно самостоен. Во Атласот од 2008 година се нотрани пиринските дијалектни зони во Бугарија со 26 дијалектни пунктови (малешевско-пирински и дел од серско-лагадинските говори), како дел од македонскиот дијалектен ареал.

(Авторот е директор на Националниот конзерваторски центар – Скопје)
Целата колумна на М-р Александар ЈОРДАНОСКИ може да ја прочитате на порталот Денешен.мк

Креирано од:


Пренеси го гласот
HTML Image as link Интернет портал за афирмација на земјоделието
An image from Squarespace